Periton Diyalizinin Faydaları Nelerdir?
22 Haziran 2024

Periton Diyalizinin Faydaları Nelerdir?

Periton Diyalizi

Periton diyalizi, böbrek yetmezliği gelişmiş hastalarda uygulanan bir tedavi yöntemidir. Bu tedavi sırasında hastanın karın boşluğuna bir kateter yerleştirilir. Yöntemde periton boşluğu, periton zarı ve diyalizat solüsyonları kullanılır. Periton zarı, vücutta birikmiş olan toksik maddeleri karın boşluğunda bulunan diyalizat solüsyonuna aktaracak yarı geçirgen bir zar işlevi görmektedir. Bu nedenle peritonun kullanımıyla bu isimle anılmıştır. Kateter yardımıyla verilen periton diyaliz (PD) solüsyonlarıyla karın boşluğu doldurulur. Karın boşluğunda birkaç saat kalan PD solüsyonu, bu bekleme süresinden sonra boşaltılarak yenisiyle değiştirilir. Bu süreçte kanda bulunan zararlı maddeler ve fazla sıvılar karın boşluğundaki sıvıya geçer. Solüsyonun değiştirilmesi gün içinde 4-5 defa tekrarlanır. Sıvının boşaltılması sırasında vücutta birikmiş olan zehirli maddeler ve fazla sıvı da uzaklaştırılır.

Periton Diyaliz Türleri

Periton diyalizi iki türde uygulanabilir. Bu yöntemler genellikle evde yapılmaktadır. Hastanın durumuna, yaşam tarzına, tercihlerine, alışkanlıklarına ve tıbbi durumuna göre bir tercih yapılarak uygulanır.

Sürekli Ayaktan Periton Diyalizi (SAPD)

Hastaların vücut yapısına uygun şekilde çocuklarda 10-1000 ml, yetişkinlerde ise 2000-2500 ml arasında özel periton diyaliz solüsyonu karın boşluğuna verilir. Bu şekilde vücuda verilmiş olan solüsyon karın boşluğunda 4-6 saat kadar kalır. Daha sonra yeni solüsyonla değiştirilir. Bu bekleme sürecinde kanda bulunan üre ve kreatinin gibi atık maddeler ve vücuttaki fazla sıvı bu diyaliz solüsyonuna geçer. Karın boşluğuna verilen diyaliz solüsyonunun verilmesi ve boşaltılması tamamen yer çekiminin etkisiyle gerçekleşir. Bu işleme diyaliz torba değiştirme işlemi adı verilir. Bu diyaliz işlemi hastanın kendisi tarafından günde 4-5 defa tekrarlanır. Bu uygulama sürekli ayaktan periton diyalizi olarak tanımlanır.

Aletli Periton Diyalizi (APD)

Bu diyaliz türü, cihaz kullanılarak ve genellikle geceleri uygulanır. Bu tedavide hasta yatmadan önce set ve solüsyon torbaları periton cihazına yerleştirilir. Cihaz önerildiği şekilde programlanır. Hastanın geceleri uyuma süreci boyunca yaklaşık 8-10 saat kadar, cihaz tarafından karın boşluğuna diyaliz solüsyonu verilir. Bu bekleme sürecinden geçer ve boşaltılır. Hastanın mevcut durumuna göre uygulanan tedavide değişiklik yapılabilir.

Periton Diyalizi Uygulanan Hastalarda Beslenme

Bu tedavinin uygulandığı hastalarda beslenmenin önemi büyüktür. Yapılan diyaliz böbreklerin işlevini yerine getirmektedir, ancak bu görev sağlıklı insanlardaki böbrekler kadar mükemmel olamaz. Vücuttaki zararlı ve atık maddeler tam anlamıyla temizlenemez. Beslenme doğru düzenlendiğinde, vücuttaki atıklar azalır ve olumsuz etkilerden kaynaklanan yakınmalar hafifletilir. Bu hastalar diyalizin etkisiyle karında dolgunluk hisseder ve rahat yemek yiyemezler. Bu nedenle yemekten önce karın boşluğundaki sıvı boşaltılmalıdır. Yemekten sonra yarım saat içinde değişim yapılmamalıdır. Yemek sonrası şişkinlik hisseden hastaların 3 öğün yerine, 6 öğün beslenmeleri daha uygun olacaktır.

Bu hastalar sağlıklı olan kişiler gibi karbonhidrat ve yağlardan enerji alırlar. Bunların yeteri kadar alınmaması halinde, enerji ihtiyacı kendi yapı taşlarından sağlanacaktır. Bu durum hastalarda halsizlik, enfeksiyonlara karşı direnç gösterememe ve zayıflık gibi etkilere yol açacaktır.

Hastanın yaşı, kilosu ve yaptığı faaliyetlere göre enerji ihtiyacı değişim gösterir. Yaklaşık olarak her kilogram için 35-40 kalori enerji ihtiyacı hissedilir. Bu nedenle her hastadaki enerji ihtiyacı farklı olur. Böbrek hastalarının zayıf ya da fazla kilolu olması sakıncalıdır. Bunu egzersizle dengelemeleri gerekir. Diyaliz sırasında oluşan protein kaybını gidermeleri için yüksek protein içeren diyet programları uygulamaları gerekir. Ancak proteinler hayvansal kaynaklı olmalıdır. Özellikle yumurta tüketimi tavsiye edilir. Ancak kan yağları yüksek olduğunda, yumurta sarısı dikkatli tüketilmelidir. Yumurta beyazı ise her gün tüketilebilir. Alınacak karbonhidrat oranı da kilo almayacak şekilde dengelenmelidir. Diyaliz sıvıları şeker içerdiğinden, beslenmede alınan kalori miktarına dikkat edilmelidir.

Ayrıca alınacak sıvı miktarı da kontrol altında tutulmalıdır. Sıvıların fazlası kalp ve akciğerlere daha fazla yük bindirir, tansiyonu yükseltir ve halsiz bırakır. Periton diyalizinde olan hastaların aldığı potasyum ve tuz oranı, hemodiyaliz hastalarına göre daha serbesttir. Bazı hastalar sağlıklı kişilerden bile fazla potasyum alabilir. Çünkü potasyum kaybı fazla olur. Ayrıca beslenmede kalsiyum alımına ve fosfor düzeyine dikkat edilmelidir. Kalsiyum eksikliği varsa bu telafi edilmelidir. Fosfor düzeyi yüksekse, bunun düşürülmesi gerekir. Hastada kusma ve iştahsızlık nedeniyle vitamin ve demir eksikliği varsa, bunlar ilaçlarla dengelenmelidir. Özellikle D ve A vitamini eksikliği oluşur. Ancak bunların doktor önerisiyle kullanılması gereklidir.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Böbrek Yetmezliği

Böbrek Yetmezliği

Böbrek Yetmezliğinde Beslenme

Böbrek Yetmezliğinde Beslenme

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Böbrek Böbreğin Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Böbrek Böbreğin Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Böbrek Taşı Nasıl Oluşur

Böbrek Taşı Nasıl Oluşur

Böbrek Yetmezliği Nedir

Böbrek Yetmezliği Nedir

Böbrek Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi